Umowa o pracę

16.04.2017
Pracodawcy w Polsce mają kilka możliwości zatrudniania pracowników. Istnieją bowiem trzy rodzaje umów, czyli umowa o pracę, umowa zlecenie lub umowa o dzieło. Ta pierwsza jest oczywiście najbardziej korzysta dla pracownika, jednak może wiele kosztować pracodawcę, dlatego tak często starają się jej unikać. Warto więc zapoznać się z zasadami podejmowania pracy na podstawie umowy o pracę, która jest chroniona licznymi przywilejami i przepisami Kodeksu Pracy.
 
Obowiązki pracownika i pracodawcy
 
Umowa o pracę jest określonym na piśmie zobowiązaniem do przestrzegania względem siebie pewnych, z góry narzuconych obowiązków. Fakt, że zawieramy ją na piśmie chroni więc obie strony i zapewnia im pewien rodzaj bezpieczeństwa. Pracownik może być wówczas przekonany, że otrzyma ustalone wcześniej wynagrodzenie, a pracodawca pozyskuje osobę do pomocy podczas realizowania jego planów zawodowych. 
 
Główne postanowienia umowy o pracę
 
Umowa o pracę z punktu widzenia pracownika posiada szereg zalet. Może on bowiem liczyć na płatny urlop, określoną ustawowo płacę minimalną, ochronny okres wypowiedzenia, a nade wszystko pełne prawo do publicznych świadczeń zdrowotnych. Umowa o pracę zobowiązuje również pracodawcę do opłacania składek emerytalnych, co jest często pomijane przy innych rodzajach umów. 
 
Każda umowa o pracę musi być sformułowana pisemnie. Dokument taki zawiera:
  1. datę podpisania umowy,
  2. informacje dotyczące prywatnych danych obu stron umowy,
  3. rodzaj umowy,
  4. warunki płacy oraz pracy.
 
Umowa zawsze musi zostać udostępniona do wglądu pracownikowi, a ten świadomie wyraża zgodę na jej podpisanie. Jeśli pracodawca nie zawrze w dokumencie wyżej wymienionych aspektów, musi się liczyć z karą grzywny. Umowa może być w każdej chwili modyfikowana. Dokonuje się tego na podstawie aneksu do umowy i porumienienia pomiędzy obiema stronami. 
 
Prawa pracownika
 
Szukając zatrudnienia, zawsze warto rozglądać się za możliwością podjęcia pracy na podstawie umowy o pracę. Niemal w każdym przypadku jest to dla nas wyraźnie opłacalne. Osoba taka ma bowiem na przykład prawo do 20-dniowego urlopu wypoczynkowego w ciągu roku, gdy staż pracy wynosi do 10 lat. Okres ten wydłuża się wraz z latami spędzonymi w danej firmie i po 10 latach liczy już 26 dni. 
 
Istotne kwestie dotykają także wynagrodzenia, które musi być jasno ustalone z chwilą podpisania umowy. Pensja o wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia ustawowego, ma być wypłacana najpóźniej do dnia 10-każdego miesiąca. Niestety, często ten warunek jest łamany przez wielu pracodawców, a pracownicy z obawy o utratę pracy starają się nie poruszać tego problemu. Co ciekawe, pracodawca ma także obowiązek wyraźnego udostępnienia wszelkich dokumentów, na podstawie których zostało wyliczone wynagrodzenie, jeśli pracownik sobie tego życzy. 
 
Czas pracy na umowę o pracę
 
Praca na etacie to także z góry ustalone godziny pracy. Najczęściej jest to osiem godzin dziennie przez pięć dni w tygodniu, ale te warunki bywają łamane przez pracodawców. Wszystkie godziny, które zostały przepracowane ponad określoną normę, muszą być opłacane na zasadzie tzw. nadgodzin. Ich liczba nie może przekroczyć 150 godzin w ciągu roku. Warto również wspomnieć, że każdemu pracowników przysługuje 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku, więc pracodawca w żadnym wypadku nie może prosić pracownika, który zakończył właśnie pracę w systemie nocnym np. o godzinie 22, aby stawił się do pracy następnego dnia rana o godzinie np. 7.
 
Inne zobowiązania pracodawcy
 
W pierwszych dniach podpisania umowy o pracę, pracodawca musi zlecić badania lekarskie pracownika i za nie zapłacić. Ponadto konieczne jest także przeprowadzenie szkolenia BHP w godzinach pracy i na koszt firmy zatrudniającej. Pracodawcy często decydują się podpisywać umowę na okres próbny lub umowę na czas określony. W takim wypadku mogą to zrobić tylko dwa razy z rzędu. Kolejna, a więc trzecia musi być już umową na czas nieokreślony. Będąc pracownikiem, warto jest tego dopilnować. 
 
Rozwiązanie umowy o pracę
 
Okres wypowiedzenia umowy o pracę jest zawsze zależny od stażu pracownika w firmie. Jeśli pracuje on krócej niż 6 miesięcy, okres wypowiedzenia jest równy 2 tygodnie; ponad 6 miesięcy – to 1 miesiąc; ponad 3 lata to 3 miesiące. Pracownik ma także obowiązek jasnego określenia przyczyny zwolnienia pracownika i wydania mu świadectwa pracy. Konieczne jest też wypłacenie wszelkich zaległości finansowych, które wynikają np. z niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego, premii itp. To zwykle od decyzji pracownika należy czy woli otrzymać stosowny ekwiwalent pieniężny, czy raczej wykorzystać zaległy urlop wypoczynkowy. Co ciekawe, obowiązkiem pracodawcy jest także udzielnie 2 lub 3 dni wolnych na poszukiwanie pracy. Ich ilość jest również uzależniona od obowiązującego okresu wypowiedzenia. Nie przysługuje mu to jednak, jeśli zwalania się z firmy z własnej woli. Warto mieć na uwadze, że pracownik nie może zostać zwolniony jeśli przebywa akurat na urlopie wypoczynkowym lub na zwolnieniu. To samo dotyczy kobiet w ciąży, które są szczególnie chronione prawem.
komentarze
Twój komentarz
Email
Imię